De plannen van het kabinet liggen zwaar bij boeren en rechtse partijen. Volgens Heutink worden boeren door het kabinet richting de afgrond geduwd. PRO zou volgens hem de doorslag geven door alleen steun te beloven als er niets aan de plannen verandert.
Toch diende PRO uiteindelijk geen motie in om deze voorwaarde van PRO vast te leggen omdat de boodschap volgens Bromet duidelijk is. ‘We wilden de eisen zoals geformuleerd vandaag duidelijk maken, en na uitgemaakt te zijn voor dictator, het van een klif drukken van de boerenstand en het hebben van geen ziel hadden wij wel het idee dat het ‘geen afzwakking’ was overgekomen bij de Kamer en het kabinet.’
Aanval op PRO
Het debat liep al snel hoog op. Heutink zei: ‘Ja, vroeger, vroeger, voorzitter, vroeger hadden we Tjeerd de Groot als symbool van boerenhaat. Nu hebben we mevrouw Bromet namens Progressief Nederland als symbool van boerenhaat.’ Kamervoorzitter Wieke Paulusma (D66) greep direct in.
Paulusma maakte duidelijk dat zij die woordkeuze niet toestond. ‘Nee. Nee, ik had nu het woord en ik wil dit niet in deze zaal. Ik wil dat u niet mensen bij naam noemt en daar dit soort woordkeuzes aan plakt.’ Zij vroeg Heutink zijn vraag opnieuw te formuleren.
Heutink ging daarna door met zijn kritiek op PRO. ‘Wat Progressief Nederland hier vandaag doet, is heel simpel. Het kabinet zet al die boeren stuk voor stuk, langs de klif. Ze duwen ze er nog niet af. Dat gebeurt nog niet. Maar wat Progressief Nederland eigenlijk zegt: ‘Ja, als u ze er niet afduwt vandaag, doe ik het zelf.”
Wat houden de stikstofplannen in? Ook D66, VVD en CDA steunen als kabinetspartijen het ingrijpende pakket. Dat betekent dat er rond ongeveer honderd Natura 2000-gebieden zones van 500 en 1000 meter komen, met allerlei beperkingen voor boeren en andere bedrijven. Volgens de plannen raken die maatregelen duizenden bedrijven, bovenop een landelijke emissiereductie van 42 tot 46 procent. Daar komt ook nog een strenge koeiennorm bij van 2,6 koeien per hectare.
Bromet weigert inhoudelijk antwoord
Na die uitspraak stelde Heutink opnieuw de vraag waarom PRO volgens hem zo hard tegen boeren optreedt. Paulusma waarschuwde hem opnieuw voor zijn woordkeuze. Bromet wilde niet inhoudelijk reageren en zei: ‘Ik heb geen antwoord, voorzitter.’
Heutink trok daaruit zijn eigen conclusie. Hij zei dat het volgens hem veelzeggend was dat Bromet geen antwoord gaf. Ook stelde hij dat PRO met haar houding ‘een hypotheek op dit debat’ legt.
Daarna verweet hij PRO dat de partij de boerenstand wil slopen. ‘Waarom wil mevrouw Bromet koste wat het kost al die mensen die hier op de tribune zitten en die thuis meekijken, waarom wil mevrouw Bromet dat al die mensen straks hun baan verliezen, hun familiebedrijven, hun geschiedenis? Alles moet kapot. Waarom?’
Felle botsing met voorzitter
Bromet wees de beschuldigingen af. Zij zei dat Heutink haar woorden in de mond legde. ‘Voorzitter, er wordt van alles in mijn mond gelegd wat ik niet vind, wat ik niet gezegd heb. Er wordt stemming gemaakt. Ik ga daar niet op reageren.’ Heutink vond dat hij als Kamerlid de feiten mocht benoemen.
In zijn eigen bijdrage sloeg Heutink opnieuw een harde toon aan. Hij zei dat hij boos, verdrietig en teleurgesteld was. Volgens hem moeten boeren zich nog veel slechter voelen.
Daarna deed hij een belofte. ‘Want ook al moet ik hier tot mijn laatste adem voor strijden, onze boeren die blijven. Onze boeren blijven en ze gaan, voorzitter, helemaal nergens naartoe.’ Volgens Heutink zijn boeren ‘het DNA van Nederland’.
Heutink haalde ook uit naar het kabinet, minister Van Essen en partijen die het stikstofbeleid steunen. Hij stelde dat niet stikstof het probleem is, maar de politieke elite. Volgens Heutink is vooral belangrijk dat boeren zich niet van hun land moeten laten wegjagen.
